ChatGPT, Perplexity ve AI Overviews Görünürlük Kıyaslama Rehberi

Üç yapay zekâ aracında marka görünürlüğü nasıl kıyaslanır?

Marka görünürlüğü, aynı soruları aynı koşullarda sorup yanıtları ortak bir kayıt düzeninde inceleyerek kıyaslanır. Bu yöntem, İngilizcede benchmark adıyla anılan bir karşılaştırma testidir. Marka adının geçmesi, listedeki yeri ve kaynak bağlantısı ayrı ayrı kayda girer.

ChatGPT, Perplexity ve Google AI Overviews için tek bir sonuç tablosu hazırlamak kolaydır. O tabloyu doğru okumak ise önce neyi ölçtüğünüzü açıkça yazmayı gerektirir. Arama özelliği kapalı bir sohbet ile web kaynaklarına dayanan bir yanıt aynı test koşulunu taşımaz.

Google AI Overviews, arama sonuçlarında yer alabilen yapay zekâ özetidir. Bu rehberde kısaca AI özeti diye anılır. Bir sorguda özet çıkmaması ile çıkan özette markanın yer almaması farklı sonuçlardır.

Testin amacı, ekibin hangi bilgiye ve hangi sayfaya emek ayıracağını bulmaktır. Bir marka listesi, tüm pazardaki talebi ya da satış payını göstermez. Buradaki sayısal örnekler yöntemi anlatır; canlı bir marka testi sonucu değildir.

İlk iş, okurun vermeye çalıştığı kararı seçmektir. Yeni bir ajans arayan kişi ile mevcut ajansının bir iddiasını kontrol eden kişi aynı soruyu sormaz. İki soruyu tek puana katarsanız değişimin hangi ihtiyaçtan geldiğini göremezsiniz.

Testte kullanılacak soru seti nasıl kurulur?

Soru seti, gerçek müşteri kararlarını kapsamalı ve her turda aynı metinlerle uygulanmalıdır. Satış ekibinin duyduğu sorular iyi bir başlangıçtır. Kaybedilen tekliflerdeki itirazlar ve basından gelen bilgi talepleri de listeyi besler.

Yalnız marka adını soran bir test, sizi zaten tanıyan birinin aramasını taklit eder. Yeni müşteri için marka adı içermeyen sorular da gerekir. Örneğin bir firma, İngiltere'de teknoloji basınına ulaşacak bir ekip arıyor olabilir.

Bu ihtiyaç için üç ayrı soru yazın: Hangi ekipler bu işi yapar, hizmet kapsamları nasıl ayrılır ve deneyim nasıl kontrol edilir? Soruları aynı oturumda peş peşe sormanın önceki yanıtı taşıyabileceğini hesaba katın. Her soruya yeni sohbet açmayı seçerseniz bu kuralı tüm turlarda koruyun.

• Soru kodu: Her soruya P01 gibi sabit bir kod verin; tam metni yanında saklayın.
• Karar: Bilgi alma, ekip seçme, teklif kıyası veya bir iddiayı kontrol etme amacını yazın.
• Pazar: Dil, hedef ülke ve soruda adı geçen şehri ayrı kaydedin.
• Oturum: Tarih, saat, hesap türü, açık ürün modu ve arama ayarını ekleyin.
• Kayıt: Yanıtın tam metnini, kaynaklarını ve ekran görüntüsünü aynı soru koduyla tutun.

PR ve SEO için ortak plan kurma rehberi, hedef kitlenin arama ihtiyacından başlamayı önerir. SEO, sitenin arama motorlarında bulunmasına yönelik çalışmadır. Bu testte de soru sayısından önce soruların iş kararına uygunluğu gelir.

Çekirdek listeyi örneğin üç ay sabit tutmayı ekip kuralı olarak seçebilirsiniz. Yeni bir hizmet için soru eklediğinizde yeni bir sürüm açın. Eski soruyu sessizce değiştirip yeni sonucu önceki haftayla kıyaslamayın.

Türkçe ve İngilizce listeler aynı kararı hedeflesin, ancak doğal dille yazılsın. Bir pazarda alıcı ajans ararken başka pazarda basın dağıtım hizmeti arıyor olabilir. Dil uyumu, her iki listede aynı ticari rolü test etmekle başlar.

Google AI özeti çıkmadığında ne kaydedilir?

Google AI özeti çıkmadığında marka sırası yerine özelliğin görülmediği kaydedilir. Önce testin yanıt alanı oluşmuş mu, buna bakın. Marka adı ancak görünür bir yanıt varsa o yanıt içinde aranır.

Google'ın AI özellikleri açıklaması, bu özetlerin her sorguda gösterilmediğini belirtir. Yanıtlar ve kaynaklar da kullanılan model ve yöntemlere göre değişebilir. Bu yüzden klasik arama sonucunu AI özeti gibi puanlamayın.

Reklam, normal arama sonucu ve AI özeti için ayrı kayıt alanı kullanın. Marka bir reklamda görünebilir ama özette hiç yer almayabilir. Bir sayfa kaynak kartında bulunabilir ama marka adı yanıt metninde geçmeyebilir.

Tamamen örnek bir turda dokuz soru sorduğunuzu düşünün. Google bunların üçünde AI özeti göstersin ve marka bu üç özetin ikisinde anılsın. İki bölü üç, oluşan özetlerdeki marka payını; üç bölü dokuz ise özet çıkma oranını anlatır.

İki bölü dokuz da tüm denemelerde marka görme oranı olarak raporlanabilir. Ancak bu oran, iki farklı etkiyi birleştirir: özelliğin çıkması ve markanın seçilmesi. Üç hesabın adını ve bölenini açıkça yazın; yalnız tek yüzde vermeyin.

• Görüldü: AI özeti açıldı ve yanıtın tamamı kaydedildi.
• Görülmedi: Arama sayfası açıldı, fakat AI özeti çıkmadı.
• Erişim yok: Giriş ekranı, teknik hata veya sınır yüzünden yanıt incelenemedi.
• Eksik kayıt: Yanıtın ya da kaynakların bir bölümü kayda alınamadı.

Erişim hatasını marka yokluğu saymayın. Eksik turu raporda tutun ve kaç sorunun geçerli yanıt verdiğini gösterin. Böylece erişim sorunu, içerik ekibinin başarısızlığı gibi görünmez.

Marka adı, sıra ve kaynak bağlantısı nasıl ölçülür?

Marka adının geçmesi, listedeki sıra ve kaynak bağlantısı üç ayrı ölçüttür. Adın yanıt metninde geçmesine mention, bir kaynağa bağlantı verilmesine citation denebilir. Raporun başında bu terimleri açıklayın; sonraki satırlarda sade Türkçe başlıklar kullanın.

Önce markanın adını yanıt metninde arayın. Ardından bir liste varsa sıranın gerçekten tercih sırası olarak sunulup sunulmadığını inceleyin. Alfabetik bir liste ya da puanlanmamış örnekler, araç tarafından açıklanmış bir başarı sırası değildir.

Liste sırasını kaydederken farklı türde firmaları aynı gruba koymayın. Bir dağıtım platformu ile her ay danışmanlık veren ajans aynı işi üstlenmez. Araç ikisini aynı ihtiyaca öneriyorsa bu durumu ayrıca hizmet türü hatası olarak not edin.

Kaynak kartındaki her bağlantıyı açın. Sayfanın marka hakkında gerçekten ne söylediğini ve ilgili cümleyi destekleyip desteklemediğini okuyun. Bağlantı doğru alan adına gitse bile eski hizmet, yanlış kişi veya başka bir şirket hakkında olabilir.

• Markanın anıldığı yanıtlar: Marka adı geçen geçerli yanıt sayısını toplam geçerli yanıtla birlikte verin.
• Liste yeri: Ham sırayı saklayın; listenin türünü ve uzunluğunu aynı satıra yazın.
• Kaynak: Tam URL'yi, sayfa başlığını ve kontrol tarihini kaydedin.
• İddia uyumu: Bağlantının hangi bilgiyi desteklediğini kısa bir cümleyle belirtin.
• Hata: Yanlış hizmet, ülke, uzmanlık veya kurum bilgisini ayrı işaretleyin.

Ortalama sıra yalnız markanın göründüğü cevaplarda hesaplanırsa yokluk gizlenebilir. Marka yalnız iki yanıtta görünüyorsa o iki sıranın ortalaması tam tabloyu vermez. Ortalama sıra yanında görünmediği geçerli yanıtların sayısı da yer almalıdır.

Yanıt sayısı küçükken yüzdeler yerine ham sayıları öne çıkarın. Örneğin beş geçerli yanıttan birinde görünen marka için bir bölü beş yazın. Sonraki turda iki yanıtta görünmesi, tek başına kalıcı artış kanıtı olmaz.

Üç platformdaki farklı sonuçlar nasıl yorumlanır?

Farklı sonuçlar, önce ürün modu ve test koşullarıyla birlikte okunmalıdır. OpenAI'nin web araması rehberi, ChatGPT'nin arama yapabileceğini ve kaynak bağlantıları sunabileceğini açıklar. Aramanın kullanılıp kullanılmadığını ve görünen ayarı kayıt altına alın.

Perplexity'nin ürün açıklaması da web kaynaklarını ve kaynak bağlantılarını yanıt deneyiminin parçası olarak tanımlar. Bu, her cümlenin doğru olduğu anlamına gelmez. Kaynak kontrolü her üç platform için aynı titizlikle yapılmalıdır.

Sonucu etkileyebilecek koşulları testten önce belirleyin. Hesap, plan, dil, konum, önceki sohbet ve seçilen mod için sabit kayıt alanları açın. Bir koşul değiştiğinde yeni satıra not düşmek, sonradan neden aramaktan daha kolaydır.

Coğrafi pazara göre PR yaklaşımı, farklı ülkelerin farklı iletişim ihtiyaçlarını ele alır. Buradaki coğrafi yaklaşımı yapay zekâ görünürlüğüyle aynı kavram saymayın. Teste katkısı, ülke ve dil farklarını baştan ayrı kurmanızdır.

Ortak görünen markalar ile yalnız bir araçta görünenleri ayrı listeleyin. Sonra hizmet tanımlarının birbiriyle uyumuna bakın. Aynı hata birkaç yanıtta tekrarlanıyorsa bunun kaynağını arayın; tek örnekten araç hakkında genel hüküm çıkarmayın.

İlk yanıtı silip daha iyi görünen son denemeyi seçmek raporu çarpıtır. Tekrar sayısını önceden belirleyin ve tüm geçerli yanıtları saklayın. Araç sürümü görünmüyorsa bilinmiyor yazın; ürün adından model sürümü çıkarmayın.

Sonuçlar içerik ve PR işlerine nasıl çevrilir?

Her bulgu, bir sahibi ve bitiş tarihi olan somut bir işe dönüştürülmelidir. Marka yanlış hizmetle anılıyorsa önce hizmet sayfasını ve kurum profilini kontrol edin. Doğru bilgi var ama kaynak eskiyse o kaynağın hangi iddiayı taşıdığını bulun.

Markanın hiç görünmemesi tek başına yeni yazı üretme emri değildir. Soru ile hizmet arasındaki uyumu, sayfanın erişimini ve açıklamanın netliğini inceleyin. İlgili bir sayfa yoksa alıcının sorusuna doğrudan yanıt veren bir içerik hazırlayın.

SEO ile PR çalışmalarını birlikte okuma rehberi, yayının ardından kaynak ve bağlantı takibine dikkat çeker. Kendi sitenizdeki hizmet açıklaması ile bağımsız haber aynı kanıt değildir. Ücretli yayın ve aynı metnin farklı sitelerde dağıtımı da raporda açıkça adlandırılmalıdır.

İş listesini üç parçaya ayırabilirsiniz: teknik erişim, sayfadaki bilgi ve dış kaynak. Teknik ekip erişim sorununu; içerik ekibi eksik yanıtı; PR ekibi ilgili haber fırsatını üstlenir. Kaynakta hata varsa önce yayın sahibine doğru bilgi ve destekleyici belge sunulur.

Yapılan işin tarihini test kaydına ekleyin. Sonraki turda aynı soruları, aynı koşullarda yeniden sorun. Değişim görülse bile tek nedenin yaptığınız çalışma olduğunu varsaymayın; ürün ve kaynaklar da arada değişmiş olabilir.

Son rapor üç soruya yanıt versin: Ne gördük, bunu neyle kanıtlıyoruz ve sıradaki iş kimin? Marka adı, kaynak ve bilgi doğruluğu birlikte okunduğunda test işe yarar. Bir sonraki içerik kararı, bu açık kayıt üzerinden verilir.

Sık Sorulan Sorular

AI görünürlük testinde sonuçları doğru okumak için şu beş ayrımı koruyun.